Tarçın'ın Kayıp Çıngırağı

Güneşli bir nisan sabahıydı. Anneannenin tahta kapılı, sarı güllü bahçesinde kuşlar öyle neşeyle ötüyordu ki, sanki bütün kasabaya günaydın diyorlardı. Beş yaşındaki Mira, pamuk gibi yumuşak terliklerini giyip mutfağa indiğinde, tereyağlı ekmek ve ıhlamur kokusu burnuna doldu. Ama o sabah bir şey eksikti: Tarçın'ın küçük çıngırağının şıngırtısı.

Güneşli bir nisan sabahıydı. Anneannenin tahta kapılı, sarı güllü bahçesinde kuşlar öyle neşeyle ötüyordu ki, sanki bütün kasabaya günaydın diyorlardı. Beş yaşındaki Mira, pamuk gibi yumuşak terliklerini giyip mutfağa indiğinde, tereyağlı ekmek ve ıhlamur kokusu burnuna doldu. Ama o sabah bir şey eksikti: Tarçın'ın küçük çıngırağının şıngırtısı. Tarçın, anneannenin turuncu tüylü, yeşil gözlü kedisiydi. Boynunda mavi kurdeleye bağlı küçük bir pirinç çıngırak taşırdı. Mira ne zaman bahçeye çıksa, önce o şıngırtıyı duyar, sonra Tarçın'ın gül fidanlarının arasından süzülerek geldiğini görürdü. "Anneanne," dedi Mira, ekmeğini ısırırken. "Tarçın'ın sesi yok bu sabah." Anneanne pencereden bahçeye baktı. Tarçın, tam ortadaki taş kuyunun yanında oturmuş, kuyruğunu sağa sola sallıyordu. Ama boynundaki kurdele bomboştu. Çıngırak kaybolmuştu. "Aaa, vah vah," dedi anneanne, gözlüğünü burnunun ucuna indirerek. "Zavallı Tarçın. O çıngırağı çok severdi. Hem onunla serçeleri korkutup uçururdu, hem de kaybolmasın diye ben sesinden bulurdum onu." Mira ekmeğini bırakıp bahçeye koştu. Çimlerin üzerindeki çiy taneleri terliklerini ıslattı. Tarçın'ın yanına çömeldi, küçük elleriyle kedinin başını okşadı. "Üzülme Tarçın," diye fısıldadı. "Ben senin çıngırağını bulacağım. Söz." Tarçın, sanki anlamış gibi, Mira'nın eline başını sürttü ve usulca "miyav" dedi.

Mira aramaya nereden başlayacağını bilmiyordu. Bahçe büyüktü; gül fidanları, nane tarhları, kocaman bir incir ağacı ve arkada bir de tavuk kümesi vardı. Önce gül fidanlarının dibine baktı. Dikenlere takılmasın diye dikkatlice yaprakları araladı. Bir uğur böceği gördü, ama çıngırak yoktu. Sonra nane tarhına gitti. Nanelerin serin, ferah kokusu burnunu gıdıkladı. Toprağı parmaklarıyla yokladı. Hiçbir şey. Tam o sırada bahçe kapısı gıcırdadı. Komşu Demir Amca'nın torunu Ali içeri girdi. Ali, Mira'dan bir yaş büyüktü ve elinde tahtadan bir uçurtma vardı. "Ne yapıyorsun Mira?" diye sordu Ali, merakla. "Tarçın'ın çıngırağı kayboldu," dedi Mira, gözleri biraz dolarak. "Onu bulmam lazım. Yoksa Tarçın sessiz kalacak." Ali bir an düşündü. Uçurtmasını incir ağacının dibine bıraktı. "Ben de yardım edeyim," dedi. "İki kişi daha hızlı buluruz." Mira'nın yüzü aydınlandı. Birlikte tavuk kümesine doğru yürüdüler. Tavuklar onları görünce gıdaklayarak etrafa dağıldılar. Saman kokusu havayı doldurmuştu. Ali eğilip samanların arasına baktı, Mira ise kümesin tahta duvarının yanını kontrol etti. Çıngırak yine yoktu. "Belki incir ağacının üstündedir," dedi Ali. "Tarçın oraya çıkmayı sever." İncir ağacının altına gittiler. Ağacın kalın, gri dalları sabah güneşinde gümüş gibi parlıyordu. Ali parmağıyla yukarı uzandı; aşağı sarkan bir dalın ucunda, mavi bir kurdele parçası rüzgârda hafifçe sallanıyordu. Ama çıngırak orada da değildi. "Kurdele kopmuş demek ki," dedi Mira. "Yani Tarçın buradan geçerken takılmış. Çıngırak da bir yere düşmüş olmalı." İki çocuk yere çömelip otların arasını karıştırmaya başladılar. Mira bir karıncayı dikkatle yandan geçirdi, ezmemek için. Ali de yerdeki kuru yaprakları tek tek kaldırdı. Tam ümitlerini kaybedecekleri sırada, bahçenin köşesindeki küçük gölet kenarından minik bir cıvıltı duyuldu. Gölete yaklaştıklarında şaşırdılar. Gölet kenarındaki çamurun içinde, kanadı toprağa bulanmış küçük bir serçe yavrusu çırpınıyordu. Yuvasından düşmüş, kanadını da incitmişti. "Aaa, zavallıcık," dedi Mira, dizlerinin üstüne çökerek. "Korkmuş." Ali da yanına çömeldi. "Belki Tarçın bu yüzden çıngırağını düşürdü. Belki serçeyi görüp koşmuştur ve kurdele dala takılmıştır." Mira çevresine bakındı ve gölün hemen yanındaki yassı bir taşın üstünde, güneşte pırıl pırıl parlayan küçük pirinç çıngırağı gördü. Sevinçle bağırdı: "İşte burada!" Ama çıngırağı aldıktan sonra serçeye baktı. Küçük kuş hâlâ titriyordu.

Mira ile Ali bir süre serçenin başında sessizce durdular. Çıngırak Mira'nın avucundaydı ama yüreği şimdi başka bir şey için sıkışıyordu. "Onu burada bırakamayız," dedi yavaşça. "Tarçın gelirse korkar. Ya da hava soğursa üşür." Ali başını salladı. Gömleğinin cebinden temiz beyaz mendilini çıkardı. İkisi birlikte, çok yumuşak hareketlerle serçe yavrusunu mendile sardılar. Mira onu avuçlarında bir kuş tüyü gibi taşıyarak mutfağa götürdü. Anneanne onları görünce hemen anladı. Hiç telaşlanmadan eski bir hasır sepet getirdi, içine yumuşak bir bez serdi. Serçeyi oraya yerleştirdiler. Anneanne pipetin ucuyla birkaç damla ılık su verdi kuşa. "Aferin size," dedi gülümseyerek. "Bir yaratığa şefkat göstermek, dünyanın en güzel işlerinden biridir. Birkaç gün burada kalsın, gücünü toplasın. Sonra yuvasına bırakırız." Mira cebinden çıngırağı çıkardı. "Anneanne, çıngırağı da buldum. Ama Tarçın'ın boynuna takarsak, serçe daha çok korkar mı?" Anneanne bir an düşündü. "İyi düşünmüşsün," dedi. "Belki serçemiz iyileşene kadar Tarçın çıngıraksız gezer. Ona yeni, daha yumuşak sesli bir tane bakarız sonra. Sen bunu sakla, hatıran olsun." Mira çıngırağı önlüğünün cebine koydu. Tarçın o sırada mutfağa girdi, sepete yaklaştı, kokladı ve sanki anlamış gibi uzaklaşıp pencerenin önündeki minderine kıvrıldı. Ali akşamüstü evine giderken bahçe kapısında durdu. "Yarın yine gelirim," dedi. "Serçeye bakmaya." "Gel," dedi Mira. "Beraber bakarız." Gün boyunca Mira sepetin yanından ayrılmadı. Serçeye "Tüycük" adını verdi. Ona yavaşça şarkılar mırıldandı, yumuşak bir sesle konuştu. Tarçın da bazen gelip uzaktan onları izledi, ama hiç yaklaşmadı. Sanki o da bu küçük misafire saygı duyuyordu. Akşam olduğunda bahçedeki salıncağın üzerinde Mira, kucağında Tarçın'la oturuyordu. Kedinin boynunda yeni, gümüş renkli bir çıngırak hafifçe şıngırdıyor; eski olanı ise Mira'nın cebinde, küçük bir hatıra gibi duruyordu. Anneanne, elinde iki bardak ılık sütle yanlarına geldi. "Bugün çok güzel bir şey öğrendin galiba," dedi yumuşak sesiyle. Mira başını salladı. Aramanın, sormanın ve birinin derdine ortak olmanın ne demek olduğunu anlamıştı. Gökyüzü pembeye dönerken Tarçın gözlerini kıstı, çıngırağı son bir kez şıngırdattı ve Mira'nın dizinde mırlayarak uykuya daldı.

Akşam olduğunda bahçedeki salıncağın üzerinde Mira, kucağında Tarçın'la oturuyordu. Kedinin boynunda yeni, gümüş renkli bir çıngırak hafifçe şıngırdıyor; eski olanı ise Mira'nın cebinde, küçük bir hatıra gibi duruyordu. Anneanne, elinde iki bardak ılık sütle yanlarına geldi. "Bugün çok güzel bir şey öğrendin galiba," dedi yumuşak sesiyle. Mira başını salladı. Aramanın, sormanın ve birinin derdine ortak olmanın ne demek olduğunu anlamıştı. Gökyüzü pembeye dönerken Tarçın gözlerini kıstı, çıngırağı son bir kez şıngırdattı ve Mira'nın dizinde mırlayarak uykuya daldı.